Het 4e gebod: Gij zult elkaar bevestigen!

In de vorige nieuwsbrieven hebben we het 1e, 3e en 6e gebod behandeld.

Deze keer: Het 4e gebod: Gij zult elkaar bevestigen!

Krijg jij meer kritiek dan waardering? Of hoor je eerder kritiek dan waardering? We kunnen er in onze gedachten mee op de loop gaan. Ik kan gewoon niks goed doen, zie je wel aan mij hebben ze toch niks. Niemand is perfect, dus ontkomen we niet aan kritiek. Als je vroeger veel kritiek kreeg zijn dat bekende gedachten. Pijnplekken die zo maar weer aangeraakt kunnen worden. Misschien bedoelde de ander het niet als kritiek, maar zijn we zo scherp afgesteld dat die rode knop bij het kleinste signaal al reageert. En hoe is dat met die groene knoppen? De bevestiging als tegenhanger van kritiek? Het is een uitdaging om datgene te geven, wat jezelf tekort gekomen bent. De ander bevestigen, zonder dat jij daar kleiner van wordt. daarom dit 4e gebod: Gij zult elkaar bevestigen!

Gerry
Onze broer zwager en schoonzus zijn 40 jaar getrouwd. Wij hadden samen toegezegd voor het cadeau en de verpakking te zorgen. Nu doen we de laatste tijd meestal een envelop van ons samen, met een standaard bedrag. Ik was niet thuis toen ik een appje van mijn zus voorbij zag komen. Lees verder. He hoe doen we dat nu en hoeveel doen we ook al weer?
Ik belde Hans met de vraag of hij een mailtje wilde sturen naar de familie de mededeling dat wij er voor zorgen. Toen ik ’s avonds thuis kwam en het geld van ons allemaal in een envelop wilde doen, zag ik Hans verontwaardigd kijken. Het was even stil tot hij zei: maar je hebt niet gezegd dat we het voor allemaal in een envelop zouden doen, want dan had ik beter gelijk een tikkie kunnen sturen in plaats van dat ik iedereen persoonlijk gevraagd had een envelop mee te nemen.
Ik was boos. De vraag was toch duidelijk en bovendien doen we het altijd zo.
We deden een kort welles nietes spelletje.
Maar hoe en wat had ik exact gevraagd? Ik wist het niet precies meer, ging wat twijfelen.
De scherpe kantjes schaafde ik bij en we bleven gelukkig in contact, maar het had zo maar een fikse verwijdering op kunnen leveren.
Ik bewonder Hans om zijn creativiteit achter de computer en de mooie envelop en kaart die hij zelf gemaakt had. Ik weet dat hij het leuk vindt, maar het past niet altijd in zijn planning en toch.
Toen hij dat gefikst had, zei hij niks, maar legde de kaart met envelop gewoon op tafel. Toen ik het zag sprong mijn hart op in mij en gaf ik hem een dikke knuffel. Ik ben blij met het resultaat, maar meer nog dat hij er helemaal voor gaat. Dat is het achterliggende compliment.
Ik vind het niet moeilijk complimenten te geven over iets waarvan ik weet en geaccepteerd heb dat ik dat niet kan. Ik ben minder handig met de computer. Complimenten geven over iets dat ik zelf ook graag gedaan zou hebben, maar er bang voor ben, dat vind ik moeilijk.

Hans
Ik geef makkelijk complimenten.
De 1e formulering van de zin was: ‘Ik vind zelf dat ik makkelijk complimenten geef’. Door het zo te formuleren dek ik me in voor een directe aanval, zoals: ‘jij geeft nauwelijks complimenten’.
Goed, ik geef dus makkelijk complimenten. Ik moet uitkijken dat ik hierin niet overdrijf en dat mijn complimenten eerlijk en gemeend zijn. Kritiek geven gaat me moeilijk af. Ik ben bang om een negatieve sfeer te creëren waar ik vervolgens zelf weer last van heb. Ik houd het zo comfortabel mogelijk, zoals vanmorgen: Gerry legt elke dag ons dekbed in het raam van de slaapkamer en houdt vervolgens de weersomstandigheden niet in de gaten. Ook vandaag gaat het zo. Ik zeg niet tegen haar dat ze op moet houden om ons dekbed nat te laten worden. Nee, ik houd in de gaten of het niet te gek wordt met het weer. Wat me tegenhoudt is dat ik Gerry niet wil afvallen en dat ze mijn potentiële kritiek aan de kant schuift. Het gevolg: een geïrriteerde Hans die Gerry op afstand houdt.
Deze dekbed-scene heeft geen diepgaande impact, maar toch werkt kritiek geven in dit simpele voorbeeld zo bij mij.
Kritiek ontvangen vind ik ook lastig. Als ik kritiek krijg op wat ik doe of laat, ervaar ik het snel als een persoonlijke afwijzing, als het indrukken van een rode knop.
Wanneer ik veel complimenten gekregen heb, dus er veel groene knoppen waren ingedrukt, vind ik het makkelijker om ook een paar kritiekpuntjes te horen. Pittige kritiek ervaar ik het als kritiek op wie ik ben. Een onverstandige verwisseling van de werkwoorden doen en zijn.
Ondertussen lijkt het buiten droog. Ik kan het dekbed laten liggen.

Opdracht: Gij zult elkaar bevestigen

Dialoogvragen
Wat ervaar ik als kritiek?
Wat is het voornaamste gevoel en wat denk ik?
Het kan gaan om de inhoud, maar ook om lichaamstaal of de toon waarop iets gezegd wordt.
Aan welke ervaring van vroeger raakt het?
Wat is het mooiste compliment dat ik van jou zou kunnen krijgen?
Hoe is het voor mij om jou een compliment te geven en op welk gebied vind ik het moeilijk om jou te bevestigen?

Oefening
Vertel elkaar tot Pasen elke dag wat je gewaardeerd hebt van de ander.
De vastentijd van kritiek.

Hans en Gerry